Przywrócenie funkcji torfowisk w obiegu wody wymaga długoterminowych działań

Przywrócenie funkcji torfowisk w obiegu wody wymaga długoterminowych działań
Pixabay / @ ivabalk

Ograniczenie emisji CO2, przywrócenie funkcji torfowisk w obiegu wody i zminimalizowanie negatywnych skutków pogłębiających się suszy, wymaga podjęcia długoterminowych działań na dużą skalę – przekazał przewodniczący zarządu Centrum Ochrony Mokradeł dr Łukasz Kozub.

Powołując się na szacunki opracowane na potrzeby „Strategii Ochrony Mokradeł w Polsce na lata 2022-2032”, wiceminister rolnictwa Krzysztof Ciecióra informował pod koniec grudnia 2022 roku, że torfowiska zajmują 1,6 mln ha, przy czym 85% z nich jest przesuszonych, a jedynie 15% zachowało charakter bagienny i zdolność akumulacji torfu.

MRiRW zamierza zachęcać rolników, m.in. poprzez tzw. ekoschemat „Retencjonowanie wody na trwałych użytkach zielonych”, czyli system dobrowolnych płatności, do poprawy funkcjonowania gospodarki wodnej i stanu torfowisk, a w konsekwencji ograniczenia emisji dwutlenku węgla do atmosfery poprzez ograniczenie rozkładu materii organicznej w środowisku bagiennym.

Jak wskazuje doktor nauk biologicznych i przewodniczący Zarządu Centrum Ochrony Mokradeł Łukasz Kozub, nieosuszone torfowiska bagienne pełnią istotną funkcję magazynową dla wody.

Wyrównują przepływy, gromadzą wodę, gdy jest w nadmiarze, oddają, gdy jej brakuje, zwiększają wilgotność powietrza i lokalnie schładzają atmosferę. Przeważające obecnie torfowiska osuszone, tracą te właściwości, co przekłada się na wzmożenie zjawisk ekstremalnych, takich jak susze i powodzie, które dodatkowo są potęgowane przez zmiany klimatu.

tłumaczy doktor

Kozub powołuje się również na raport „Oszacowanie emisji gazów cieplarnianych z użytkowania gleb organicznych w Polsce oraz potencjału ich redukcji”, zgodnie z którym emisje dwutlenku węgla z osuszonych torfowisk szacuje się na poziomie 33,9 ton ekwiwalentu CO2. Wynika to z faktu iż osuszane torfowiska uwalniają zmagazynowany wcześniej węgiel, pochodzący z biomasy roślinnej. Nieosuszane torfowiska pochłaniają węgiel, co przekłada się na schładzanie klimatu. Jest to jednak długotrwały, powolny proces.

Ekspert zauważa, że wspomniany przez wiceministra Cieciórę ekoschemat „Retencjonowanie wody na trwałych użytkach zielonych” zakłada otrzymanie dopłat dla rolników za „grunty nasycone wodą w stopniu uniemożliwiającym ich użytkowanie”. W opinii Kozuba jest to jednak działanie doraźne i dotyczy raczej płatności za grunty podtopione, np. po ulewnych deszczach.

Zdaniem przewodniczącego zarządu Centrum Ochrony Mokradeł Ograniczenie emisji CO2, przywrócenie funkcji torfowisk w obiegu wody i zminimalizowanie negatywnych skutków pogłębiających się suszy wymaga podjęcia długoterminowych działań na dużą skalę. Jako przykład wskazuje podniesienie poziomu wody na znacznych obszarach poprzez dezaktywację systemów melioracji odwadniającej. Zmiany wymaga także system gospodarowania wodą w krajobrazie, który dotychczas polegał przede wszystkim na osuszaniu i odprowadzaniu wody.

W opinii Kozuba obecnie funkcjonujące dopłaty dla rolników, np. w ramach pakietów „Cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000” i „Cenne siedliska poza obszarami Natura 2000”, są nastawione na ochronę różnorodności biologicznej, tj. gatunków roślin i zwierząt w danym środowisku, nie zaś funkcji ekosystemów. Oznacza to w praktyce, że pakiety dla rolników nie są nakierowane na ochronę i poprawę funkcji torfowisk w gospodarce wodnej w Polsce.

„Strategia Ochrony Mokradeł w Polsce na lata 2022-2032” została opracowana na zlecenie Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska przez Centrum Ochrony Mokradeł i jest obecnie w trakcie wewnętrznych konsultacji Dyrekcji. Stowarzyszenie Centrum Ochrony Mokradeł zrzesza ekspertów m.in. z Wydziału Biologii oraz Wydziału Geografii Uniwersytetu Warszawskiego czy Politechniki Krakowskiej i działa na terenie całej Polski w dziedzinie ochrony przyrody od 2001 roku.

źródło: naukawpolsce.pap.pl, Adrian Reszczyński

Ochrona środowiska – dodatkowe informacje:
agenda 21, błękitna planeta Ziemia, czwarta przyroda, drzewa, ekosystem, filozofia Leave No Trace, kodeks (dekalog) podróżnika, Konwencję o zachowaniu różnorodności biologicznej, Konwencja Ramsarska, Konferencja sztokholmska ONZ, Konwencja Waszyngtońska CITIESLista Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO, mała retencja, mokradła, natura, Natura 2000 – obszary ptasie, obszary siedliskowe, obszary chronionego krajobrazu, ochrona bierna, ochrona czynna, ochrona przyrody, ochrona środowiska, oczyszczanie ścieków, park ciemnego nieba, park krajobrazowy, park narodowy, pomnik przyrody, Ramowa Konwencja Narodów Zjednoczonych w Sprawie Zmian Klimatu, renaturalizacja, rekultywacja, renaturyzacja, retencja, rezerwat, Szczyt Ziemi 1992 (Earth Summit 1992), środowisko, środowisko przyrodnicze (naturalne), środowisko antropogeniczne, środowisko sztuczne, środowisko zdegradowane, torfowisko, trzeci krajobraz, turystyka ekologiczna, użytki ekologiczne, Wildlife Selfie Code, zespoły przyrodniczo–krajobrazowe

Wiedza ekologiczna – dodatkowe informacje:
aforyzmy ekologiczne
, biblioteka ekologa, biblioteka młodego ekologa, ekoprognoza, encyklopedia ekologiczna, hasła ekologiczne, hasztagi (hashtagi) ekologiczne, kalendarium wydarzeń ekologicznych, kalendarz ekologiczny, klęski i katastrofy ekologiczne, największe katastrofy ekologiczne na świecie, międzynarodowe organizacje ekologiczne, podcasty ekologiczne, poradniki ekologiczne, (nie) tęgie głowy czy też (nie) najtęższe umysły, znaki i oznaczenia ekologiczne

Dziękuję, że przeczytałaś/eś powyższe informacje do końca. Jeśli cenisz sobie zamieszczane przez portal treści zapraszam do wsparcia serwisu poprzez Patronite.

Możesz również wypić ze mną wirtualną kawę! Dorzucasz się w ten sposób do kosztów prowadzenia portalu, a co ważniejsze, dajesz mi sygnał do dalszego działania. Nad każdym artykułem pracuję zwykle do późna, więc dobra, mocna kawa wcale nie jest taka zła ;-)

Chcesz podzielić się ciekawym newsem lub zaproponować temat? Skontaktuj się pisząc maila na adres: informacje@wlaczoszczedzanie.pl

Więcej ciekawych informacji znajdziesz na stronie głównej portalu Włącz oszczędzanie

Exit mobile version