carpooling czyli system grupowych przejazdów - wlaczoszczedzanie.pl - Flickr / @ Charlotte Marillet / CC BY SA 2.0

Carpooling czyli system grupowych dojazdów

Carpooling (car pooling, car-pooling) to system wspólnych, zorganizowanych przejazdów jednym samochodem. Polega on na zwiększaniu liczby pasażerów w czasie przejazdu samochodem, poprzez kojarzenie osób dojeżdżających do danego miejsca na tych samych trasach. Jest rozwijany w sytuacjach, gdy ze względu na małe natężenie ruchu nieopłacalne jest uruchamianie zorganizowanego transportu zbiorowego.

System carpooling rozwija się poprzez serwisy internetowe portale społecznościowe i ogłoszeniowe, za pośrednictwem aplikacji mobilnych, fora dyskusyjne i tablice ogłoszeń np. w biurowcach, na uczelniach. W niektórych miastach można spotkać specjalnie wydzielone pasy dla samochodów funkcjonujących w systemie carpooling i przewożących co najmniej 2-3 osoby tzw. pasy HOV (ang. High Occupancy Vehicle), oraz wydzielane dla nich specjalne miejsca parkingowe. Carpooling bywa nazywany internetowym autostopem lub e-autostopem. Jednak autostop jest spontaniczny i zwykle bezpłatny.

Carpooling uważany jest za element polityki zrównoważonego transportu

Dzięki korzystaniu z tego rozwiązania, jednym samochodem podróżuje więcej niż jedna osoba, wskutek czego mniejsze są koszty przejazdu (w przypadku podziału kosztów pomiędzy podróżujących), a podróż dzięki towarzystwu staje się przyjemniejsza. Korzystanie ze wspólnych przejazdów prowadzi do zmniejszenia zatłoczenia na drogach, redukcji zanieczyszczeń, emisji spalin, hałasu, zapotrzebowania na miejsca parkingowe.

Carpooling to system upodobniający i dostosowujący samochód osobowy do transportu zbiorowego.

Wyróżnia się 3 kategorie carpoolingu

  • grupowe dojazdy codzienne – dojazdy do pracy, na uczelnię
  • grupowe dojazdy cykliczne – przejazdy powtarzające się o stałej częstotliwości
  • grupowe dojazdy epizodyczne

Carpooling w Polsce


Pozytywne strony systemu carpooling – zalety grupowych dojazdów

  • malejące koszty inwestycyjne związane z infrastrukturą drogową -zmniejszenie popytu na miejsca parkingowe, oraz remonty nawierzchni ulic
  • zmniejszenie natężenia ruchu – minimalizowanie liczby przejazdów na istniejącej sieci drogowej zamiast ponoszenia wydatków na zwiększanie ich przepustowości
  • uzupełnienie komunikacji zbiorowej – która nie obsługuje wszystkich zakątków miasta
  • zmniejszenie wydatków na podróżowanie – wspólnie podróżujące osoby dzielą się kosztami takimi jaki paliwo, opłaty parkingowe, autostradowe, wypożyczenie samochodu itp.
  • skrócenie czasu podróży – szczególnie w przypadku istnienia specjalnych pasów ruchu (HOV)
  • możliwość podróżowania dla osób, których nie stać na zakup lub utrzymanie samochodu
  • nawiązywanie nowych znajomości oraz uatrakcyjnienie czasu podróży
  • zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza
  • ograniczenie hałasu komunikacyjnego
  • zacieśnienie więzi pracowników wspólnie dojeżdżających, poprawa punktualności i wydajności pracowników
  • lepsze wykorzystanie firmowych parkingów

Negatywne strony systemu grupowych dojazdów

Niektórzy negatywnie postrzegają system grupowych dojazdów ze względu na obawy dotyczące ograniczonego poczucia bezpieczeństwa oraz nieprzyjemne sytuacje, które mogą się zdarzyć podczas podróży. Niektórym podróżnym zdarzyło się jechać z towarzystwem, które się źle zachowywało, przeklinało, piło alkohol w samochodzie lub zadawało niedyskretne pytania. Byli także kierowcy, którzy co piętnaście minut zatrzymywali się, żeby wypalić papierosa, choć w swoich profilach deklarowali, że raczej tego nie robią.

W celu przeciwdziałania takim sytuacją, strony społecznościowe wyposażają użytkowników w opcje, które wymagają potwierdzenia ich tożsamości. Przed podrożą należy dokładnie zapoznać się z profilem kierowcy, oferowanymi przez niego warunkami, oraz opiniami napisanymi przez inne osoby. Kierowca zobowiązany jest zamieścić swoje zdjęcie profilowe, oraz zdjęcie samochodu. Panie składając ofertę mogą zaznaczyć, że chcą podróżować tylko z kobietami. Wówczas takie ogłoszenie nie jest dostępne dla osób płci męskiej. Pozostałe dodatkowe preferencje umożliwiają wybór pasażerów jak najlepiej dopasowanych pod względem gustu muzycznego, czy tematów do rozmowy.

Kolejnym negatywnym aspektem z którym może spotkać się kierowca oferujący swoje usługi w systemie carpooling jest odpowiedzialność za szkody wobec pasażerów.

Odpowiedzialność kierujących za szkody wobec pasażerów jest uzależniona od charakteru przewozu. Jeśli przewóz jest formą uprzejmości, kierujący pojazdem ponosi (w świetle polskiego prawa) odpowiedzialność na zasadzie winy. Pasażer, roszcząc sobie prawa do odszkodowania z powodu szkód spowodowanych przewozem, musi móc wykazać, że kierujący pojazdem przyczynił się do wystąpienia szkody lub musi uzyskać prawomocny wynik postępowania karnego (lub wykroczeniowego), w którym stwierdza się winę kierującego.

Jeżeli przewóz wiązał się z wynagrodzeniem (ekwiwalentem majątkowym) dla prowadzącego pojazd, odpowiedzialność jest traktowana na zasadzie ryzyka. W tym przypadku kierowca odpowiada za szkodę, nawet jeśli nie naruszył przepisów ruchu drogowego. Nie oznacza to, że kierujący na pewno zostanie pociągnięty do odpowiedzialności. Może powoływać się, w swojej obronie, na przesłanki wyłączające jego odpowiedzialność, wskazując na winę pasażera, jeśli jego zachowanie w pojeździe doprowadziły do zdarzenia i wyrządzenia szkody.

Przewóz w ramach carpoolingu, oraz grzecznościowy (nieodpłatny) nie eliminuje ani nie ogranicza prawa pasażerów do roszczeń. Płacąc za przewóz, nawet symboliczną kwotę, pasażer, w razie zdarzenia powodującego wyrządzenie wobec niego szkody, może dochodzić od kierującego pojazdem odszkodowania, niezależnie od tego, czy kierujący był winny zdarzeniu, czy nie. Pasażer może także domagać się odszkodowania od ubezpieczyciela pojazdu, z tytułu ubezpieczenia OC.

Dobrym rozwiązaniem dla kierowców praktykujących carpooling jest wykupienie polisy ubezpieczenia ochrony prawnej, które w razie potrzeby organizuje i pokrywa koszty ochrony interesów prawnych ubezpieczonego (oraz jego najbliższej rodziny). Ubezpieczenie zapewnia: poradę prawnika, reprezentację adwokata lub radcy prawnego, pokrycie kosztów sądowych w sprawach związanych z posiadanym majątkiem oraz z czynnościami życia prywatnego. Warto także zaopatrzyć się w polisę NNW, czyli następstw nieszczęśliwych wypadków.

Zasady działania usługi carpooling

Wymiana informacji pomiędzy użytkownikami systemu carpooling odbywa się głównie poprzez serwisy internetowe, portale społecznościowe i ogłoszeniowe, za pośrednictwem aplikacji mobilnych, fora dyskusyjne i tablice ogłoszeń. Użytkownicy systemu oferują przejazdy własnym samochodem, oraz zadają zapytania o wolne miejsca w samochodzie innego użytkownika. Rezerwują miejsca, ustalają czas i miejsce spotkania, podział kosztów podróży oraz np. dostępność miejsca na bagaż, możliwość zabrania ze sobą kota lub psa, czy palenia papierosów. Spotykają się w uzgodnionym dniu, w umówionym miejscu, i wspólnie odbywają podróż.

Umawiane przejazdy nie muszą dotyczyć nieznających się wzajemnie osób. Wspólne dojazdy ze znajomymi na uczelnię, do pracy czy powroty z imprez, dojazdy na koncerty, festiwale to także carpooling.

Grupowe dojazdy nie zawsze dotyczą całej podróży. W przypadku długich tras pasażerowie towarzyszą kierowcy tylko na konkretnych odcinkach, a ich udział w kosztach obliczany jest na podstawie liczby przejechanych kilometrów.

Zasady korzystania z systemu carpooling

  • wybieraj kierowców pojazdów, którzy mają dobre opinie wystawione przez pasażerów
  • zawsze zapinaj pasy w czasie jazdy
  • zrezygnuj z przewozu, jeśli zachowanie kierowcy lub stan techniczny samochodu budzą twoje wątpliwości
  • odnotuj swoje uwagi w serwisie, aby ostrzec innych użytkowników
  • nie narzucaj kierowcy rozmowy, pozwól mu zdecydować, a nawet zapytaj o to, czy rozmowa lub włączone radio nie przeszkadzają mu w prowadzeniu samochodu
  • uprzedź bliskie osoby, że zamierzasz skorzystać z przewozu w ramach carpoolingu i zostaw im dane kierowcy i jego pojazdu
  • jeżeli często korzystasz z tej formy przewozu, wykup ubezpieczenie NNW i ochrony prawnej – mogą przydać się, jeśli dojdzie do zdarzenia w którym poniesiesz szkody

Historia rozwoju systemu carpooling

  • II Wojna Światowa – idea carpoolingu narodziła się w Stanach zjednoczonych – rząd zachęcał Amerykanów do grupowego podróżowania w celu zmniejszenia zużycia benzyny w transporcie indywidualnym
  • lata 70 XX wieku – odrodzenie pomysł carpooling podczas kryzysu naftowego
  • lata 90 XX w – ponowny wzrost zainteresowania grupowymi dojazdami wywołały zmiany klimatyczne, wzrost emisji dwutlenku węgla, popularyzacja idei zrównoważonego rozwoju, a także wzrost ilości pojazdów i natężenia ruchu drogowego.
  • Polska – w PRL była prowadzona kampania „podwieź sąsiada”

Przydatne informacje

Ekojazda - Eco-driving - podstawowe zasady jazdy ekonomicznej

Ekojazda (ecodriving) -podstawowe zasady jazdy ekonomicznej
Ekojazda to ekonomiczna i ekologiczna technika jazdy samochodem, a zarazem odpowiednia taktyka poruszania się na drodze, korzystna dla portfela i środowiska naturalnego. Stosując zasady ekojazdy kierowca ma możliwość znacznie obniżyć zużycie paliwa, zmniejszyć mechaniczne zużycie podzespołów samochodu, dba o środowisko naturalne poprzez ograniczenie emisji CO2 i hałasu.


Ekonomiczna eksploatacja samochodu

Ekonomiczna eksploatacja samochodu
Odpowiednia technika jazdy to podstawowa zasada jazdy ekonomicznej czyli ecodrivingu. Jednak świadomy kierowca dba także o prawidłową eksploatację samochodu, co przekłada się na korzyści dla bezpieczeństwa, kieszeni, oraz środowiska.


Kilka prostych sposobów na oszczędzanie paliwa

Kilka prostych sposobów na oszczędzanie paliwa
Jak zmniejszyć zużycie paliwa czyli kilka prostych sposobów na oszczędzanie paliwa


Samochody osobowe zero i niskoemisyjne

Samochody zero i niskoemisyjne
Przed zakupem samochodu każdy kierowca powinien zastanowić się nad rodzajem napędu. Powinien być on dopasowany do warunków w jakich najczęściej użytkujemy auto. Ma to realny wpływ na nasze wydatki i w dalszej perspektywie pomaga chronić środowisko naturalne.


Carsharing

Carsharing
Carsharing to zorganizowane, współdzielone użytkowanie samochodów osobowych. Użytkownicy systemu carsharing mają dostęp do samochodu, bez konieczności jego posiadania, opłat za naprawę, ubezpieczenie, czy sprzątanie samochodu. Carsharing stanowi uzupełnienie dostępnej komunikacji zbiorowej.


Carpooling

Carpooling
Carpooling to system wspólnych, zorganizowanych przejazdów jednym samochodem. Polega on na zwiększaniu liczby pasażerów w czasie przejazdu samochodem, poprzez kojarzenie osób dojeżdżających do danego miejsca na tych samych trasach. Jest rozwijany w sytuacjach, gdy ze względu na małe natężenie ruchu nieopłacalne jest uruchamianie zorganizowanego transportu zbiorowego.


Etykieta energetyczna dla opon

Etykieta energetyczna dla opon samochodowych
Wzór i zasady etykietowania opon określone unijnym rozporządzeniem. Zasady wprowadzane przez Unię Europejską, nakazują producentom obowiązkowe etykietowanie opon. Oznaczenia odpowiednio kategoryzują opony, określają ich wpływ na wydajność paliwową, bezpieczeństwo, oraz poziom generowanego hałasu.