Zielona transformacja wymaga korekty, bo sposób jej wdrażania budzi opór społeczny – uważa prezes PAN prof. Marek Konarzewski. Kluczem do jej powodzenia są technologie, które będą jednocześnie ekologiczne i opłacalne.
W kwietniu tego roku przypadał Światowy Dzień Ziemi, który w tym roku odbywał się pod hasłem „Nasza moc, nasza planeta”. Jak ocenia prezes PAN prof. Marek Konarzewski, biolog i ewolucjonista, kluczowym wyzwaniem pozostaje nie tylko skala kryzysu klimatycznego, lecz także sposób prowadzenia transformacji.
To nie jest żadna moralna dekoracja, tylko próba odpowiedzi na problem o skali, którą bardzo trudno sobie wyobrazić. Gdyby zebrać cały dwutlenek węgla emitowany rocznie przez ludzkość i „załadować” go na wagony z węglem, to taki pociąg musiałby okrążyć Ziemię po równiku czterdzieści jeden razy.
mówi prof. Marek Konarzewski
Jak zaznacza, działania Unii Europejskiej mają znaczenie, ale ich skuteczność ogranicza brak międzynarodowej współpracy. Z globalnego punktu widzenia Europa niewiele zmieni, dopóki największe gospodarki świata, czyli Stany Zjednoczone i Chiny, nie będą działały w podobnym tempie. Z punktu widzenia lokalnego to UE ponosi realne koszty, bo podnosi ceny produkcji i obniża konkurencyjność własnej gospodarki.
Zwraca jednocześnie uwagę na politykę Stanów Zjednoczonych.
Deklaracje, że globalnego ocieplenia nie ma, nie zmieniają faktów, ale mają realne konsekwencje, bo osłabiają mechanizmy kontroli emisji i wzmacniają ich sektor paliw kopalnych.
ocenia prof. Marek Konarzewski
W jego ocenie Chiny prowadzą politykę bardziej złożoną. Z jednej strony nadal intensywnie inwestują w energetykę węglową, z drugiej są światowym liderem w rozwoju odnawialnych źródeł energii i technologii niskoemisyjnych. Największym błędem jest traktowanie ekologii jako projektu moralnego. To musi być projekt technologiczny i gospodarczy, który się opłaca
Prof. Konarzewski zwraca uwagę, że jednym z głównych problemów polityki klimatycznej jest sposób jej wdrażania.
Plastik, a zwłaszcza mikroplastik, staje się jednym z największych zagrożeń środowiskowych, ale rozwiązania są często wprowadzane w sposób społecznie nieakceptowalny. W Polsce mieliśmy bardzo dobrze działającą akcję zbierania nakrętek, która została w praktyce zlikwidowana jednym ruchem regulacyjnym.
zauważa prezes PAN
Odnosząc się do systemu kaucyjnego, ocenił, że choć jego założenia są racjonalne, to w praktyce oznacza on dodatkowe obciążenia dla konsumentów.
W moim przekonaniu butelki PET powinny być stopniowo rugowane z rynku i zastępowane rozwiązaniami wielokrotnego użytku.
zaznacza, wskazując, że recykling plastiku jest ograniczony
Jego zdaniem polityka klimatyczna musi uwzględniać także kwestie społeczne. Transformacja nie może ignorować bezpieczeństwa energetycznego i sytuacji mniej zamożnych obywateli
Konarzewski podkreśla, że kluczowa jest zmiana podejścia do ochrony klimatu.
Największym błędem jest traktowanie ekologii jako projektu moralnego. To musi być projekt technologiczny i gospodarczy, który się opłaca.
ocenia naukowiec
Jako przykład skutecznych działań wskazał walkę z dziurą ozonową i ograniczenia dotyczące ilości freonu w urządzeniach typu lodówki. Przemysł bardzo szybko zobaczył w tym szansę i dostosował technologie, co pozwoliło rozwiązać problem.
Zmiana następuje wtedy, gdy nowe technologie są jednocześnie bardziej ekologiczne i bardziej opłacalne. Fotowoltaika czy energetyka wiatrowa rozwijają się nie dlatego, że ktoś ludzi moralnie przekonał, tylko dlatego, że w wielu miejscach świata zaczęły być tańsze niż tradycyjne źródła energii. To samo dotyczy baterii, magazynowania energii czy elektromobilności – tam, gdzie zaczyna się to spinać ekonomicznie, zmiana przyspiesza.
Powodzenie zielonej transformacji zależy od społecznej akceptacji. Ludzie nie buntują się przeciwko celom, tylko przeciwko sposobowi ich narzucania. Jeśli transformacja będzie postrzegana jako kosztowna i niesprawiedliwa, zostanie odrzucona.
podsumowuje prezes PAN
źródło: naukawpolsce.pl, Mira Suchodolska
📩 Zapisz się na newsletter
Chcesz być na bieżąco z ekologicznymi treściami? Dołącz do newslettera i otrzymuj artykuły, poradniki oraz darmowe materiały do pobrania prosto na swoją skrzynkę. Dzięki nim łatwiej wprowadzisz ekologiczne zmiany w swoim życiu.
☕ Wesprzyj portal
Każdy artykuł to godziny pracy i poszukiwania rzetelnych informacji. Jeśli cenisz to, co robię, możesz postawić mi wirtualną kawę albo zostać Patronem na Patronite. Twoja pomoc daje mi siłę, by rozwijać portal, a dobra, mocna kawa wcale nie jest taka zła.
