Ponad 4,5 km szlaków w Karkonoskim Parku Narodowym ma zostać wyremontowanych w ramach projektu ograniczającego presję turystyczną na cenne siedliska. Działania obejmą także ochronę mokradeł, torfowisk, źródlisk i lokalnych zasobów wodnych oraz edukację odwiedzających.
Projekt „Przeciwdziałanie antropopresji i zarządzanie ruchem turystycznym w Karkonoskim Parku Narodowym” realizują wspólnie Karkonoski Park Narodowy, UNEP/GRID-Warszawa i Grupa Żabka.
Zakłada on remont ponad 4,5 km szlaków, ustawienie 27 tablic edukacyjnych oraz przygotowanie 6 tys. bezpłatnych map turystycznych.
Karkonosze należą do najintensywniej odwiedzanych górskich obszarów w Polsce. Każdego roku przyjeżdża tam ponad 2,5 mln turystów. Tak duży ruch oznacza większe ryzyko erozji gleby, niszczenia roślinności, płoszenia zwierząt i zaburzania naturalnego przepływu wody.
Szlaki mają kierować ruch z dala od najcenniejszych siedlisk
Jednym z głównych celów projektu jest takie zarządzanie ruchem turystycznym, aby ograniczyć presję na najbardziej wrażliwe fragmenty parku.
Karkonoski Park Narodowy ma blisko 120 km oznakowanych szlaków pieszych i ścieżek edukacyjnych. Część z nich prowadzi przez obszary o dużej wartości przyrodniczej, w tym torfowiska przejściowe, zbiorowiska subalpejskie i górnoreglowe bory świerkowe.
Poprawa nawierzchni szlaków ma ograniczać schodzenie turystów poza wyznaczone trasy i zmniejszać degradację otaczających siedlisk.
Działania uzupełnią tablice informacyjne, mapy oraz edukacja dotycząca właściwego zachowania w parku.
Mokradła magazynują wodę i węgiel
Szczególną uwagę poświęcono mokradłom i torfowiskom. Ekosystemy te powstają bardzo powoli. W warunkach dużego uwodnienia rozkład szczątków roślinnych jest ograniczony przez niedobór tlenu, dlatego z roku na rok może gromadzić się warstwa torfu.
Gdy torfowisko zostaje osuszone, proces ten się odwraca. Materia organiczna zaczyna szybciej się rozkładać, a zgromadzony wcześniej węgiel może być uwalniany do atmosfery w postaci dwutlenku węgla.
Według danych przytaczanych przez UNEP/GRID-Warszawa hektar zdrowego torfowiska w naszej strefie klimatycznej może akumulować rocznie około 300 kg węgla, co odpowiada około 1100 kg CO2 pochłoniętego z atmosfery. Zdegradowane torfowiska mogą natomiast emitować nawet 20 t CO2/ha rocznie lub więcej.
Ochrona stosunków wodnych ma znaczenie także dla mieszkańców
Stan mokradeł i innych siedlisk zależnych od wody wpływa nie tylko na lokalną przyrodę. Ochrona i poprawa stosunków wodnych może sprzyjać retencji, czyli zatrzymywaniu wody w krajobrazie. Ma to znaczenie w okresach suszy, ale również przy intensywnych opadach.
Dr Piotr Mikołajczyk z UNEP/GRID-Warszawa zwraca uwagę, że obszary górskie są szczególnie ważne dla procesów hydrologicznych. Zmiany klimatu mogą prowadzić zarówno do problemów z pokrywą śnieżną, jak i do większej zmienności opadów – od niedoborów wody po intensywne deszcze.
W silnie przekształconym krajobrazie woda może odpływać zbyt szybko, co zwiększa późniejsze ryzyko jej deficytu.
Ochrona przyrody musi iść w parze z zarządzaniem turystyką
Karkonoski Park Narodowy stosuje również czasowe ograniczenia dostępu do niektórych odcinków szlaków, np. w okresach lęgowych ptaków lub wtedy, gdy warunki przyrodnicze stwarzają zagrożenie dla turystów.
Przedstawiciele parku zwracają uwagę, że większość odwiedzających respektuje zasady ochrony przyrody, ale zdarzają się przypadki schodzenia ze szlaków czy niewłaściwego zachowania. Dlatego obok infrastruktury ważnym elementem projektu pozostaje edukacja.
W działania włączyli się także pracownicy Grupy Żabka w ramach wolontariatu. Wspólnie z pracownikami KPN udrażniali systemy odwodnienia i porządkowali otoczenie szlaków w rejonie Hali Szrenickiej, Szrenicy i Śnieżnych Kotłów.
Powierzchnia cennych siedlisk przyrodniczych objętych pośrednim wpływem działań w ramach projektu została oszacowana na 44,5 ha.
Celem przedsięwzięcia jest pogodzenie intensywnego ruchu turystycznego z ochroną ekosystemów, tak aby odwiedzający mogli nadal korzystać z Karkonoszy bez pogłębiania presji na najbardziej wrażliwe siedliska.
źródło: newseria.pl
📩 Zapisz się na newsletter
Chcesz być na bieżąco z ekologicznymi treściami? Dołącz do newslettera i otrzymuj artykuły, poradniki oraz darmowe materiały do pobrania prosto na swoją skrzynkę. Dzięki nim łatwiej wprowadzisz ekologiczne zmiany w swoim życiu.
☕ Wesprzyj portal
Każdy artykuł to godziny pracy i poszukiwania rzetelnych informacji. Jeśli cenisz to, co robię, możesz postawić mi wirtualną kawę albo zostać Patronem na Patronite. Twoja pomoc daje mi siłę, by rozwijać portal, a dobra, mocna kawa wcale nie jest taka zła.
