Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu
Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu

Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu (z ang. WFTDay lub World Fair Trade Day) został ustanowiony w celu promowania idei odpowiedzialnych zakupów w procesie produkcji, sprzedaży pożywienia oraz innych dóbr w skali globalnej. Obecnie odbywa się co roku w drugą sobotę maja. Świętowany jest na całym świecie i przybiera różnorodne formy.

Celem Sprawiedliwego Handlu jest zbudowanie trwałych, bezpośrednich relacji pomiędzy producentami w krajach biednych, a konsumentami, którzy korzystają z wytworzonych produktów, a mieszkają w bogatszych częściach globu.

Historia ustanowienia Światowego Dnia Sprawiedliwego Handlu

Pierwowzorem dla WFTDay był Europejski Dzień Sklepów Świata obchodzony po raz pierwszy w 1966 roku i organizowany przez NEWS. Network of European World Shops to Sieć Europejskich Sklepów Świata, czyli sklepów Sprawiedliwego Handlu.

Obchody związane z Dniem Sprawiedliwego Handlu w różnych zakątkach świata przybierały różne formy, ale brakowało im spójnej koncepcji, dlatego rozpoczęto starania o ustanowienie wspólnych obchodów, na szerszą skalę i w jednym terminie. Inicjatywa została podjęta przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu (IFAT – International Fair Trade Association) i jej organizacje członkowskie na konferencji w Arusha w Tanzanii w 2001 roku.

Po raz pierwszy Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu obchodzony był 4 maja 2002 roku. Obecnie odbywa się co roku w drugą sobotę maja. Świętowany jest na całym świecie i przybiera różnorodne formy.

Wydarzenia związane ze Światowym Dniem Sprawiedliwego Handlu odbywają się nie tylko w tym terminie, ale też w dniach poprzedzających tę datę i następujących po niej.

Jak obchodzi się Światowy Dzień Sprawiedliwego Handlu

W wydarzeniach związanych z World Fair Trade Day uczestniczą członkowie IFAT z ok. 70 krajów świata oraz sklepy Sprawiedliwego Handlu z całej Europy zrzeszone w NEWS. Sklepy organizują promocje produktów opatrzonych certyfikatami świadczącymi o sprawiedliwym podejściu do procesu produkcji.

Obchody dnia są rokrocznie związane z innym motywem przewodnim. Ze względu na lokalny, indywidualny charakter wydarzeń, siłą tego dnia jest koloryt i kreatywność osób wspierających akcję. W ciągu kilku lat w ramach święta zorganizowano m.in. śniadania Sprawiedliwego Handlu, debaty, demonstracje, koncerty, pokazy „sprawiedliwej” mody (Fair Fashion), oraz promocje „sprawiedliwych” produktów z całego świata, jak kawa, kakao, herbata i inne produkty spożywcze, odzież, biżuteria, wyroby rzemieślnicze i artystyczne itp. Wiele takich akcji trwa przez cały maj.

Terminy i hasła Światowego Dnia Sprawiedliwego Handlu w kolejnych latach

  • 2002 – 4 maja
  • 2003 – 17 maja
  • 2004 – 8 maja  – Mała zamiana, wielka różnica Small Change – Big Difference
  • 2005  – 14 maja – Sprawiedliwy Handel niesie pokój – Fair Trade is Peace
  • 2006 – 13 maja Sprawiedliwy Handel – gra – fair Fair Trade Organizations
  • 2007 – 12 maja – Dzieci potrzebują Sprawiedliwego Handlu – Kids Need Fair Trade
  • 2008 – 10 maja Sprawiedliwy Handel + Ekologia – Fair Trade + Ecology
  • 2009 –  9 maja Edukacja Globalna i rozwojowa a idea Sprawiedliwego Handlu – BIG BANG!!  Beat poverty Beat climate change Beat financial crisis
  • 2010 –  8 maja Wielki Dzień dla Naszej Planety – A Big Day for the Planet
  • 2011 – 14 maja Sprawiedliwy Handel a Lasy – Fair Trade and Forest
  • 2012 – 12 maja
  • 2013 – 11 maja
  • 2014 – 10 maja Ludzie Sprawiedliwego Handlu – Fair Trade People
  • 2015 – 9 maja – Bądź czynnikiem przemian Be an Agent for Change
  • 2016 – 14 maja – Łańcuch ludzki na rzecz Sprawiedliwego Handlu i Planety Human Chain for Fair Trade and Planet
  • 2017 – 10 maja
  • 2018
  • 2019

Światowy Dzień Sprawiedliwego handlu w Polsce

W Polsce dopiero maj 2006 roku stał się po raz pierwszy miesiącem promocji Sprawiedliwego Handlu. Z tej okazji Polskie Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu wprowadziło oficjalnie na rynek polski certyfikowane produkty m.in. ekologiczne kawy, herbaty, kakao czy czekolady, egzotyczne miody, czerwony i brązowy pełnoziarnisty ryż jaśminowy, olej z orzechów brazylijskich, opatrzone znakiem certyfikacyjnym Sprawiedliwego Handlu.

W kolejnych latach ideę Światowego Dnia Sprawiedliwego Handlu podejmowały też inne organizacje ekologiczne prowadzące działalność w dziedzinie edukacji globalnej.

Zasady na których opiera się ruch Sprawiedliwego Handlu

Ruch Sprawiedliwego Handlu, do którego odwołuje się święto, opiera się na kilku wspólnych zasadach

  • uczciwa cena jaką otrzymują producenci za swoje produkty
  • bezpieczne i oparte na zasadach szacunku praktyki handlowe
  • sprawiedliwe płace i odpowiednie warunki socjalne
  • demokratyczne zarządzanie organizacją producencką
  • dążenie do zwiększania niezależności producentów
  • zwiększanie wiedzy i świadomości konsumentów

Przegląd filmów związanych z pojęciem sprawiedliwego handlu

Produkty Sprawiedliwego Handlu

Produktem Sprawiedliwego Handlu jest każdy produkt dostarczany przez certyfikowane Organizacje Sprawiedliwego Handlu (www.wfto.com) lub oznaczony certyfikatem potwierdzającym, że przy jego produkcji wypełniono standardy Sprawiedliwego Handlu weryfikowane w ramach systemów certyfikacji Fairtrade (www.fairtrade.net), Naturland Fair (www.naturland.de), Ecocert Fair Trade (www.ecocert.com) oraz Fair for Life (www.fairforlife.org).

Powiązane wpisy i przydatne informacje:
Polskie Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu
Fundacja Koalicja Sprawiedliwego Handlu
Światowa Organizacja Sprawiedliwego Handlu – World Fair Trade Organisation


w przygotowaniu:
znaki ekologiczne – sprawiedliwy handel
świadomy i odpowiedzialny konsument
sprawiedliwy handel