Flickr/ @ Andrea Della Adriano/ CC BY 2.0
Flickr/ @ Andrea Della Adriano/ CC BY 2.0

Naukowcy zrekonstruowali temperatury w Europie od czasów Imperium Rzymskiego. Wyniki ich badań są zaskakujące. Lata w ostatnich trzech dekadach były najgorętsze od dwóch tysięcy lat.

Badacze do odtworzenia temperatury wykorzystali dendrochronologię, czyli analizę przyrostów letnich w pniach drzew. Poza tym do badań zostały wykorzystane zapisy z kronik prowadzonych przez lekarzy, księży i zakonników.

Międzynarodowy zespół 45 naukowców z 13 krajów ustalił, że lata w ciągu ostatnich trzech dekad były średnio o 1,3 st. C cieplejsze niż dwa tysiące lat temu. Wykazano także, że upały obecnie utrzymują się dłużej, częściej się pojawiają i są bardziej dotkliwe.

Badania prowadzono na sosnach. Drzewa te rosną tylko w miesiącach letnich – od czerwca do sierpnia. Dlatego naukowcy mogą jedynie powiedzieć, że współczesne lata są dużo cieplejsze od przeszłych. Nie ma natomiast pewności co do pozostałych pór roku.

Dane zebrane przez naukowców pokazały, że ciepłe lata zdarzały się około III wieku, a lekkie ochłodzenie notowano przez cztery kolejne stulecia. Potem nastąpił stosunkowo ciepły okres średniowiecza. W okresie od XIV do XIX wieku miała miejsce mała epoka lodowcowa. W XX wieku natomiast temperatura zaczęła stopniowo wzrastać, a ten wzrost spowodowany był najpewniej przez człowieka.

Po analizie dendrochronologicznej naukowcy zaczęli porównywać wiedzę zdobytą ze słoi drzew do wskazań modeli klimatycznych. Okazało się, że w przeszłości klimat zmieniał się bardziej niż pokazywały to współczesne modele. Błędne wskazania dotyczące temperatury w przeszłości mogą świadczyć o tym, że źle przewidywane są przyszłe temperatury. Prognozowane wartości mogą więc być znacznie wyższe niż do tej pory sądzono, a co za tym idzie – skutki zmian klimatu mogą być bardziej katastrofalne niż przewidywano.

wyniki badań na stronach Environmental Research Letters